Ortholinear klavyeler, geleneksel klavye tasarımına alternatif olarak ortaya çıkan bir türdür ve bir sonraki klavye tercihinizi belirlerken bu seçeneği de göz önünde bulundurmanız gerekebilir.
Ortholinear Klavye Nedir?
Çoğu klavye, muhtemelen günlük olarak kullandığınız klavyeler, merdivenli bir düzenleme sahiptir. Bir standart QWERTY klavyenin üst satırına bakarsanız, “ASD” ile başlayan ikinci sıranın, QWERTY sırasının sağında biraz öne kaydığını göreceksiniz, aynı şekilde altındaki bir sonraki sıra da öyledir. Ortholinear klavyelerde ise bu merdivenli tasarım bulunmaz. Her tuş, etrafındaki tuşlarla tam kare olup, ortholinear klavyeleri karakteristik ızgara deseni düzenine sahip kılar. Eğer normal klavyenizde bir sayı takımı varsa, zaten bunun nasıl göründüğünü biliyorsunuz demektir çünkü sayı takımları ortholinear bir düzene sahiptir.
- Ortholinear Klavye Nedir?
- Neden Ortholinear Klavyeler İlk Başta Merdivenli Dizayna Sahiptir?
- Ortholinear Klavyeler Avantajları
- Ortholinear Klavyeler Dezavantajları
- Bilek Açısı Sorununu Çözen Bölünmüş Ortholinear Klavyeler
- Satın Almak İsteyebileceğiniz Ortholinear Klavyeler
- Ortholinear Klavye Almalı mısınız?
Ortholinear klavyeler yaklaşık 25 yıldır var olsalar da, son birkaç yılda önemli bir ilgi görmeye başlamışlardır. Bu klavyelerin çoğu mekanik olup, genellikle değiştirilebilir tuş kapakları sunma eğilimindedir. Ancak, ortholinear düzenine sahip herhangi bir klavye, diğer özelliklerine bakılmaksızın sayılır. Bununla birlikte, şu anda ortho klavyelerle ilişkilendirilen akım, bir DIY (kendin yap) ruhunu benimsemektir ve PCB’lerle (Baskılı Devre Kartları) veya lehimleme demirleriyle oynamaktan korkmayan birçok modüler klavye bulunmaktadır.
Neden Ortholinear Klavyeler İlk Başta Merdivenli Dizayna Sahiptir?
Tipik bir standart klavye, mekanik daktiloların tasarımıyla başlayan uzun bir tarihin sonucudur. Mekanik daktilolar, tipi sayfaya taşıyan fiziksel kolları hareket ettiren bir kolu işlettiğinden, bu kolların birbirine müdahale etmemesi için merdivenli bir düzenlemeye sahipti. QWERTY düzeninin kökeni de benzer bir hikayeye sahiptir, ancak bu hikaye apokrif bir masal gibi görünmektedir. Her halükarda, mekanik daktilodan elektrikli daktiloya, ardından kelime işlemciye ve nihayet bilgisayarlara geçiş yapılmasını sağlamak için insanların bu cihazlar arasında sorunsuz bir geçiş yapabilmeleri gerekiyordu. Ve böylece, bugün herkesin bildiği merdivenli klavyeler ortaya çıktı.
Ortholinear Klavyeler Avantajları
Ortholinear klavyeler genellikle ergonomik bir çözüm olarak pazarlanır, bu klavyelerde yazmanın daha doğal parmak hareketine izin verdiği varsayımı altında. Bu gerçekten doğru mu, tartışmalı bir konudur, çünkü bazı insanlar geleneksel klavyelerin daha rahat olduğunu hissederken, diğerleri ortho klavyelerin bilek ağrılarını iyileştirdiğini iddia eder. Ortho klavye kullanıcıları, yazma hızlarının arttığını ve daha kesin hale geldiğini iddia ediyorlar. Bu klavyeler, büyük tuş kapaklarına sahip olmalarına rağmen oldukça kompakt olabilme yeteneği ile dikkat çeker. Genellikle tam boyutlu örnekler görmek nadirdir.
Buna ek olarak, yukarıda bahsedilen özel yapılandırma özelliği de vardır, ancak bu şu anda ortho tutkularının bir parçası olabilir ve geleneksel mekanik klavye kültürü de muhtemelen aynı ölçüde özelleştirmeye düşkündür. Yine de, kendi klavyenizi nasıl oluşturabileceğiniz konusunda sayısız örnek için Reddit’teki r/olkb grubuna göz atabilirsiniz.
Ortholinear Klavyeler Dezavantajları
Ortho klavyelerin birçok avantajı vardır, ancak herkese öneremeyiz.
En büyük sakınca, öğrenme eğrisi ve mevcut klavye kas hafızasıyla mücadele etmektir. Bu yeni klavye düzenine adapte olmakta zorlanabilir ve geriye gitmiş gibi hissedebilirsiniz. Birçok durumda, ortho klavyeler genellikle ek klavyelerdir. Çünkü genellikle geleneksel bir klavyede bulunan tüm tuşlara sahip değillerdir. Genellikle yazma veya retro video oyunları oynamak gibi belirli bir iş için özelleştirilirler ve bu nedenle genel amaçlı bir klavye olarak çalışamazlar. Dolayısıyla, genel bilgi işlem için gerekli tüm tuşlara sahip olmayan bir ortho klavyesi kullanacaksanız, klavyeler arasında geçiş yapmanız gerekecektir.
Bir başka önemli konu da bu klavyelerin oldukça niş pazarlara hitap etmesi ve genellikle crowdfunding projelerinin sonucu olmasıdır. Örneğin, bu metni yazarken OLKB Planck klavyelerinin artık üretimde olmadığını keşfettik. Aynı şekilde, popüler Preonic kartları ve kitleri her yerde tükenmiş gibi görünüyor. Bu, satış sonrası destek konusunda endişeleri beraberinde getirir, bu nedenle neyle uğraştığınızı bilin!
Bilek Açısı Sorununu Çözen Bölünmüş Ortholinear Klavyeler
Ortholinear klavyelerle ilgili bir şikayet, yatay bilek açılarıyla ilgilidir. Düzen nedeniyle, bazı insanlar bileklerini içeri doğru çevirmek zorunda kalır ve bu herkes için rahat değildir. İşte bu nedenle bölünmüş klavyelerin popülerliğinde bir artış görmekteyiz. Temelde, bir kablo ile birbirine bağlı iki yarım klavye vardır. Gerçek dünya örneklerine bakarken bunu göz önünde bulundurun.
Ortholinear Klavyeler
Satın Almak İsteyebileceğiniz Ortholinear Klavyeler
Herkes genellikle bir DIY ortho yapma konusunda heyecanlı görünse de, önceden yapılmış bir modelle başlamakta hiçbir sakınca yoktur. İlgili birkaç iyi örneği bir araya getirdik ve bu heyecan verici dünyaya ayak atmak isteyen çoğu insanı karşılaması gereken birkaç örneği listeledik.
- Ergodox EZ Ergonomic Keyboard: Altın Standart
Ergodox EZ, tam anlamıyla ortholinear değildir, çünkü kare bir hizalamayı kullanmaz. Bunun yerine, sütunlu bir klavye fikrinin bir varyantıdır. Bu size ortho klavyenin dikey sütununu verir ve aynı ergonomik avantajları sağlaması gereken bir klavyedir.
ErgoDox, üç açı pozisyonuna sahip bölünmüş bir klavyedir. Sipariş verirken farklı renkleri, farklı RGB arka ışık seçeneklerini ve tıklama sesine sahip Cherry MX anahtarlarını seçebilirsiniz. Arka ışığı es geçerseniz, düz tuş kapakları veya hiç tuş kapakları olup olmamasını seçebilirsiniz.
ErgoDox EZ oldukça pahalıdır, ancak eğer profesyonel bir yazar veya bilgisayar kullanıcısı iseniz, kendisini kolayca amorti edebilir.
- ZSA Voyager: Uzay Çağının Sütunlu
Voyager oldukça dikkat çekici bir cihazdır. Bu, tam olarak ne kadar alanı gerektirdiğini göstermeyen bölünmüş, düşük profilli bir ortholinear klavyedir.
Voyager’ın adı da öyle söylüyorsa, seyahat ve dizüstü bilgisayar kullanımı için tasarlanmıştır. Ayrıca klavyenin her yarısını dizüstü bilgisayarınızın yanlarına koyabileceğinizi düşünürsek, bölünmüş tasarım daha da mantıklı hale gelir. Ancak hepsi bu kadar şık olduğu için oynamanız engellenemez. Bu klavye, her tuşa tam olarak uygun hissi elde etmek için mekanik tuşları sıcak takas yapmanıza olanak tanır.
Ayrıca, ihtiyaçlarınıza göre farklı düzenler oluşturmanıza olanak tanıyan Oryx yazılımı ile birlikte gelir. Üç OEM tuş kapak seti de mevcuttur. Ayrıca DVORAK ve Colemak gibi alternatif düzenlere geçebilirsiniz. Klavye, bu düzenlere dokunarak yazmanızı destekleyen “home bumps” özellikli tuş kapaklarına sahiptir.
- Keychron Q10 Alice 75% (QMK ve VIA Desteği): Non-Ortho Alternatifi
Tam bir ortho veya hatta sütunlu klavye size çok garip gelirse, Q10, bu klavyeler ile geleneksel merdivenli tasarım arasında orta bir yol bulmayı başarır.
Tuşlar, parmaklarınızın doğal hareketini taklit etmek için açılıdır ve tek parça bölünmüş tasarım, bileklerinizin doğru açıda olmasını sağlar. Bu, yazıcılar için en iyi düzenlerden biri olarak kabul edilen “Alice” düzeni olarak bilinir.
Dört sütun ve her el için birer tane olan bir spacebar vardır. En etkileyici olanı, mekanik tuşların sıcak takas edilebilir olmasıdır ve lehimleme yapmaya gerek yoktur. Piyasadaki neredeyse tüm 3 ve 5 pinli mekanik anahtarları kullanabilirsiniz. Bu nedenle, bir önceden yapılmış tahta içinde bir klavye kiti esnekliğinin neredeyse tamamını alırsınız. Keychron ayrıca VIA ve QMK firmware’lerini destekler, böylece teknik detaylara girmek istiyorsanız kullanabilirsiniz.
- ZSA Moonlander Mark I: İş ve Oyun İçin Hazır
İlk bakışta, Voyager ve Moonlander Mark I çok benzer gibi görünse de, aynı mobil bilgisayar hedefleri için tasarlanmamıştır.
Moonlander’ın en cool özelliklerinden biri, sistemin sol yarısının tek başına kullanılabilmesidir. Bu yarıda USB Type C bağlantısı olduğu için diğer yarı bağlı olmasa bile aktif kalabilir.
Bu, Moonlander’ı Razer Tartarus serisi gibi ürünlerle benzer bir tek elle klavyeye dönüştürür. Moonlander ayrıca “The Platform” adlı isteğe bağlı bir aksesuar sunar, bu da klavyeyi “çadır” yapmanıza olanak tanır ve ana klavye ile aynı taşıma çantasına sığacak şekilde tasarlanmıştır.
Hem baskılı hem de boş tuş kapakları mevcuttur ve hepsi aynı profilde olduğu için isterseniz bunları istediğiniz gibi hareket ettirebilirsiniz. Anahtarlar sıcak takas edilebilir ve seçilebilecek on farklı anahtar tipi vardır. Klavye, neopren kılıfına sığacak şekilde katlanabilir ve Voyager kadar alçak profilli olmasa da, pek fazla zahmete gerek kalmadan bir kafeye veya otel odasına götürebilirsiniz.
Ortholinear Klavye Almalı mısınız?
Farklı her zaman daha iyi anlamına gelmez ve birçok insan için ortholinear veya sütunlu klavyeler, gerçekte merdivenli klavyelerden daha ergonomik hissettirmez.
Ayrıca, bölünmüş, eğimli, ergonomik geleneksel klavyeler de mevcuttur. Bu nedenle, gerçekten fark yaratan şey sadece tuş düzeni ve mevcut ortho coşkusunun bir parçası olan ekstra özel özelleştirmelerdir.
Bu klavyeler o kadar pahalı olduğu için sadece denemek için bir tane almanızı önermek zordur, bu nedenle bir mağazada elinizi sürmeden önce düşünmeye öneririz.
Ayrıca okuyun:
